AKATSA AUTOPSIAN ATZEMATEN DA

Medikuntzako profesionalen artean zabalduta dagoen irri-esaera batek, gutxi gorabehera, dio edozein akats autopsian detektatzen dela. Ez banago oker, Atahualpa Yupanqui izan zen esaldia ospetsu egin zuena bere "Milonga galdua" publikoarentzat kantatzeari ekin aurretik azaldua.

Politika munduan bizi dugun egoera ustel honetan, duintasun etiko apur bat duen edozein hilkorrentzat nazkagarria da eguneroko albisteak ikustea. Lurpeko mundu politikotik sortzen den etengabeko jario kirastua auskalo nola eta noiz amaituko den, baina ziurrena da hilotz bat baino gehiago utziko duela bazterretan.

Ausartuko nintzateke esatera Pedro Sánchezek egindako akatsa —barkamen eskaerak Borbon elefante zalea gogorarazi zidan— laster hilotzen kameran aztertuko dutela. Behin pentsatu izan nuen gizon hori gai izango zela bere kolaboratzaileen esku luzea diru publikoetako kutxatik urrun edukitzeko. Baina bere ingurukoek gainditu egin dute, eta inork ez daki ziur zenbateraino dagoen bera ere inplikatua, aurka dituen auzi eta salaketetan. Asko direnak eta zurrunbilo indartsutik ateratzen bada ere, zauriak ez dira arinak izango.

Zalantzarik gabe, ordea, autopsiak argituko du psozialistaburuaren iragarritako heriotzaren gakoa, inoiz jotzeari uzten ez dion milonga triste eta ilun honen ondoren antzematen dena.

Argazkia: OCCIDENT

TXIMINOA SANXENXON?

 

Batera agertu zitzaizkigun tximinoaren baztanga eta Abu Dabiko komisionista. Azaldu behar dut arras despistatu nintzela albisteekin, eta sentsazio arduragarri batek gainezkatu ninduen. Adina izango ote? Pentsatu nuen, nire ezgaitasunean. Hain zahartzaro gaiztora kondenatu nau bizitzak?

Begira; albisteek esaten ziguten batak Sanxenxon lur hartu zuela hiritarrei iseka eginez,  eta besteak zaintza neurri osoen gainetik latitude guztietako gizon emakumeei mingaina ateratzen ziela. Orduak aurrera egin eta komunikabideek informazio gehiago eman ahala, horien berriekin nahasten ari nintzela iruditu zitzaidan. Tximinoaren arriskuari aurre egiteko kanpaina berezi bat prestatzen ari zirela ulertu nuen. Baina gero komisioengatik eskuak zikin dituena baztangarekin nahastu zituzten albistegiek, eta ez nuen jakin bereizten arriskua Sanxenxokoarenean edo primatean ote zegoen. Ala bietan.

Osasun-komunikazioan aditua den Fernando Simonek berak ere, birusari buruz hitz egin zuen, eta ziurrenik ezkutuan gordeta egon zela aitortu zuen, biktimen ahuleziaz eta pasotismoaz baliatuz gaitza hedatzeko bere aukeraren zain. Ni gero eta galduagoa nengoen, eta ez nintzen gauza helarazten zitzaidan uneko mezuari irudi zuzena jartzeko. Zurrunbilo hartan, Afrikako hegazkinetik jaitsitakoaren aurpegia kutsatze birikoari buruzko albisteari jartzen nion; eta, bestalde, pantailan agertzen zen animaliari Afrikatik iritsia zela suposatzen nuen.

Gehien despistatu ninduena, ordea, gaixotasunerako erremediorik ez dagoela zioen erantzun zientifikoa izan zen, maiz eman baitut nire iritzia birus koroidunaren gain, horren gisako tximino kutsagarriekin esperantzarik ez dagoela konbentzituta. Eta txundituta nengoen mundu zientifikoak ere uste horretan nirekin bat egiten zuela ikustean.

Argazkia: La Voz de Galicia

ESPAINIAKO TXORIZO LEHENA

Borboiari denetariko epitetoak egokitzen ari zaizkio une hauetan. Iheslari, aseezina, patxangero (ala kanpetxano?) narrujole akaberako, iruzurle, ebasle, barraban, txoriburu eta abar. Baina niri gehien gustatzen zaidana txorizo da, jatorragoa iruditzen zait eta, aproposagoa hain nortasun erakarle eta bere menpekoenganako “hurbila” koadratzeko. 

Geneetan omen darama Txorizo Lehenak bereak ez diren ondasunaz jabetzeko iaiotasuna, bere curriculumeko zehazkizunik oinarrizkoena dugun trebetasuna. Horregatik ez dakit zergatik asaldatzen den pertsonala hainbeste aurkikuntza xelebrerekin! Frantziatik espainiarrei -ez dut oroitzen Jainkoaren borondatea tartean zegoenik- XVIII.enean Felipe V.aren koroia inposatu zenetik borboiak dirua hemendik eta handik ateratzeari lotu zitzaizkion, eta gehienaren helburua frantsesera mintzatzen zen herrialdeak ziren. Azken aurrekoak ere bai, “jatortzarra”,  gabatxoen hizkuntza ofiziala den Suitzan gorde bide du ostutakoa. Beraz, Txorizo Lehenak  izarretan idatzita bide daukana – Jainkoaren eskuak, agian- dagoena betetzea besterik ez du egin.

Orain bere tronuan Felipe dezimononiko haren ondorengo gaztea dugu, seigarrena deituraren errenkan, eta Txorizo Lehenaren kumea, bere aitaren esanetara “ondo prestatua” dagoena. Take the money...

Argazkia: eldiario.es

SEXUA POLITIKAN

Frantziako mundu politiko eta, oro har, mundanoa asaldatuta dabil errepublikako presidentearen inguruan sortutako pikor zornetsua dela-eta. Aurreratu behar dut aspaldi galdu nuela "liberté, egalité, fraternité" slogan faltsuaren inbentoreenganako miresmena. Iragan mendeko hirurogeietan, Bidasoako mugaz bestaldera igarotzean harrapatzen gintuen  ustezko askatasunaren uhina hamarkadak dira zeharo ezereztatu zela nire baitan, gezurraren tamainaz jabetuta. 

Baina gatozen oraingo zurrunbilo mediatiko - funtsean, medioetako produktua da- berri honetara. Bere ipurdi interesatuarentzako jesarlekua gaueko konplizitatearekin kentzen zitzaiola ohartu zen emakume mendekatiak liburu batean islatu ditu ohe-kide ohiarenganako gorroto baita interesatuak ere. Ezer berririk ez, orain arte, adarretako mundu koloretsuan: "Por el interes te quiero Andres" 

Hollande presidente sozialista eta Juan Carlos borboi aforatua - monarkikoa bera, itxuraz- maingutasun berdintsuak tiratzen bide ditu: sexua. Eta biek aintzazko arkutik pasatu dute hiritarrenganako eta estatuarenganako begirunea. Antzezlan txarreko protagonistak bailiran, biek airean utzi dituzte beren biluzkeriak, teloia jaso bezain pronto. Kasu honetan, ni ez nintzateke Hollandez fidatuko. Ezta, jakina, Valérie Trierweiler haren maitaleaz ere. 

Istorio berri honetan garbi geratu da berriro, besteak beste, sexuak ez dituela estatu gobernu sistemen artean diferentziak antzematen. Berdin dio zein motakoa den. Betiko egia da erakundeek ez dituztela pertsonak zuzenak ala okerrak egiten. Gu, garen modukoak gara. Eta horrek eragina du gure inguruan.

Argazkiak:  www.daymail.co.uk

BORBONEN ZIRKOA ETA L´ESTACA

Franco hil berri da. Tristezia.

 Lagun batek idatzi dit, adieraziz Juan Carlos Borboni nanoak erraldoitu egingo litzaizkiokeela zirkoa ipiniko balu. Ari zen, jakina, Urdangarinek  “pilota-jaurti”rako (1) erakutsitako  trebetasun olinpikoaz.  Baina baita Maritxelarren espektakulu sinkroniko gogaikarriaz,  infanten eta Felipe-Letizia bikotearen ibilbide anakronikoaz eta abar. Ez diot nire adiskideari arrazoirik kenduko, bera -izatez- oso zentzuzkoa baita. Baina...

Lluis Llach

Borbonek zirkoa ipinita dauka hildako diktadorearen eskutik espainiar lur-sailaren gobernua eskaini zitzaionetik. Eta zirkoak espektakulu jarraikia borobiltzen du etengabe. Badirudi espainiar hiritargoak parte hartzen duela gogotsu ekitaldietako ikusle moduan eta neurri handi batean panderetako kastakoak direnez gero txalo ugari zuzentzen dizkiote borbon klanari, edozein “eskaintza artistiko” dela-eta. Zirkoak, gainera ez du, espektakuluak sorturiko irabaziei buruzko zergarik ordaintzen, eta edozein lur sailetan eraikitzen du karpa... Eta hemen bake eta gero aintza!  Nork jartzen dio isuna zirkoko ugazabari?

Aurtengo errege magoei kartan eskatu nien III Errepublikarako bidea errazten hastea. Eta entzun zidatelakoan nago, urtean zeharreko gertaerei erreparatuz ez nautela hain ahaztua eduki iruditzen baitzait. Magoek monarkiaren zutabeak dardaran jartzen lagundu dutela uste dut, behintzat aurten inoiz baino gehiago hitz egin baita logikarik ez duen erakundeaz. Magoei bihotzez eskatuz gero eurek ez dutela hutsik egiten erakutsi zitzaidan ume nintzela, eta pasa den urtarrilaren 5eko nire karta ilusioz eta fedez beterik sinatu nuen. Beraz, erregeek ezin zuten nire eskabidearen aurrean entzungorrarena egin.

Borbonen inguruko aurtengo mugimendu horrek Lluis Llachen “L´estaca” kanta ekarri dit gogora, Gorka Knörri esker euskaraz abesten genuena, frankismoa artean pil-pilean zenean:

Baina guztiok batera
saiatu hura botatzera,
usteltzen hasita dago-ta,
laister eroriko da.
Hik bultza gogor hortikan,
ta bultza nik hemendikan,
ikusiko dek nola-nola
laister eroriko dan.

 

Esango nuke magoek esperantzari leiho bat ireki omen diotela (hara non, beste kanta baten titulua, Oskarbiri zor) Behintzat nik itxaropentsu begiratu nahi diot datorrenari, eta prest nago bultzadatxoa ematen jarraitzeko. Ia, beraz, laster den erorketa!

Argazkiak: rtve.es; www.lluisllach.cat

---

 (1) Arrasaten umetan egiten genuen jokoa: "¿Jugamos a pelotajaurtis?"  Batak besteari pilota indarrez botatzea, gorputzean ematera. Pelotazo.