BILATU

Gazteak etiketadun mezuak erakusten. Erakutsi mezu guztiak
Gazteak etiketadun mezuak erakusten. Erakutsi mezu guztiak

maiatza 19, 2025

PERSPEKTIBA BERTIKALA


Duela egun batzuk ordenaren, agintearen eta boterearen aplikazioaren perspektiba aldaketari buruzko hausnarketa bat irakurri nuen. Egilearen tesia egoki eta zuzena iruditu zitzaidan: gure pentsamoldearen eta bizitzarenganako erreferentzia gisa ezkerra eta eskuina bereiztera eraman gaituen ikuspegia galtzen ari gara. Lerro hauek irakurriko dituzten gehienak borondate politiko eta soziala adierazten duen ardatzaren ezkerrera edo eskuinera kokatuko dira. Alde aldatzeak - mugimendu horizontala edozein dela ere - antzeko ahalegin pertsonala eskatzen du.

Egileak proposatzen zuen teoria da perspektiba bertikala existitzen dela eta betidanik egon dela. Eta hark zioenez, gizartean gero eta errotuago dagoen errealitatea da ikuspegi bertikalari dagokiona, eta bertatik goranzko edo beheranzko arauak, agintea eta boterea antzematen dira. Historian gutxitan eman da goranzko ikuspegia. Beheko mailetatik datorren eta goialdera igotzen dena beheranzko mugimendua baino askoz ere txikiagoa izan da. Beheranzko boterearen adibideak ditugun dinastia monarkikoak eta hierarkia erlijiosoak gogoratzea besterik ez dago eta, egungo egoerari erreparatuz, etorkizun hurbileko argazkia antzeman genezakeela zioen egileak.

Teoriak beti teoria, ziur dirudiena da, ordea,  laster gizartearen gidaritza hartzera deitua izango den belaunaldia ez dagoela oso prest goranzko ikuspegiari heltzeko. Frogatuta dago jarrera horrek askoz esfortzu, konpromiso eta ardura handiagoa eskatzen duela. Eta ez da, hain justu, gorantz begiratu behar duten mailetan soberan den ezaugarria. Askoz erosoagoa da gorantz ez begiratzea, handik datorkiguna ez ikusteko.

Argazkia: freepik

urtarrila 14, 2013

GAZTEAK KOKOTERAINO


Gu adinduokin horrela egon behar dutela iruditzen zait. Ez da, ez, belaunaldiren arteko ohiko auziarengatik. Hori gurearenganaino heldutako arazoa izan zen, guraso eta seme-alaben arteko tirabirak naturaltzat har zitezkeenean. Gazte izateak berez adierazten duen etenerako arrazoia genuen jarrera hura eta gure aita-amak beren diskurtso moralizakorrarekin segitzen zuten arren, guk bagenekien aurrerantzean ere... haiek irekitako bide bertsutik joango ginela, huraxe baitzen bakarra,  noizik behin 68ko maiatzak sor bazitezkeen ere, eta estatubatuar zirimola bitxiren gisa Marcuse zeritzan batek dimentsio bakarreko gizakiari buruzko teoriak haiza zitzakeen arren. Aitonaren istoriotxoak!

Oraingoa desberdina da. Belaunaldien arteko etenaren nolakotasunak ez dira ohikoak. Eta atzean datorrenari ezin dakioke indiferentziako betarterik ipini -eta niri zer? adierazi nahiko balitzaio bezala.

Guk, oraingo adinduok sortu dugu daukaguna, hain zuzen ere, gure utzikeriarengatik, indiferentziarengatik. Eta ez diezadala inork esan bera libre dagoela huts horretatik. Denok gara errudunak. Gerra latz baten ondoko aldatz malkartsuan, autokratziako garai grisetan, trantsizioko une zalantzagarrietan eta kontsumismoaren espejismo traidoreen aurrean eroso, lasai eta autoengainatuta bizi izan baikara. Ez dago salbuespenik.

Gazteei utzi diegun herentzia ez da bat ere goxoa. Eta ez naiz ekai materialaz ari, ez. Nire ustez,  aldakuntza egokirako haiengan pizten jakin izan ez dugun gaitasunik eza da larriena. Nola erakutsiko genien aldatzen, aldakuntza bera kontranaturakotzat hartzen bagenuen?

Kokoteraino egon behar dutela nioen hasieran. Batez ere, gure diskurtso moralizakor bezain antzuekin segitzen dugulako, orain arte gurea izan den bidetik etorrita amildegiaren ertzera heldu garela konturatu gabe. Aurrerantzean zer egin behar den erabakitzea gazteei dagokie, argi asko erakutsi baitiegu gure formulak ez duela balio.