EUROPA, ARAZO BAT DUGU

 

Ez dago oso argi Jack Swigert astronautak "Houston, arazo bat dugu" esan zuen edo iragan hurbilaz ari eta estualdiaren berri ematean, "Houston, arazo bat izan dugu" erabili zuen. Teoria guztiek apuntatzen dute pentsatzera azkena izan zela Swigerten esaldia, baina historiarako jaso denak tentsio handiagoa ematen zion gaiari eta hura egonkortu da.

Gauza da, gaur egun, okertzeko egiteko beldurrik gabe, orainaldi trinkoa erabil dezakegula gure kontinentean gertatzen ari dena azaltzeko: “Europa, arazo bat dugu” Mundu mailan gaizkiaren benetako islapena da Europan barreiatzen ari dena. Frantzian gertatutakoari erreparatuz, soilik, sistema demokratikoa bera zalantzan jartzeko gai den eskuin faxistoidea nagusi dela, dardara sorrarazten da. Nora joan dira iraultzaren balioak? Zer demontre bihurtu da Europa progresista eta sozialki konprometitua? Ez naiz inozoa, baina zer esango lukete Monnet, Spaak, Schumann eta abarrek burua altxatuko balute? Nora goaz?

Europa, arazo (handi) bat dugu”. Jack Swigertek konpondu ahal izan zuen. Gureak ba al du irteerarik?

Argazkia: espacioconvexo

FAXISTA LINGUISTIKO ARBUIAGARRIAK

Aintzaz bete dira Espainiako nazionalista batzuk Kongresuko hizkuntza koofizialen gaiarekin. Tira, batzuk edo guztiak, ez bide baitago Jainkoaren graziaz espainiar fatxa izatea baino loria handiagorik.

Fernando eta Isabel berrien koroaz apainduta, iseka egiten zuten komunikabide faxistek, Gorteetako diputatuak errepideei buruzko aurrekontuak euskaraz, katalanez eta/edo galizieraz eztabaidatzen hasten direnean Kongresua munduko txantxa izango zela adieraziz. Ergel gaixoak! Ez dira gai ulertzeko (nahi ez dutelako) beren hizkuntzan hezitako katalanak eta galiziarrak bezala, euskal hiztunok nahi dugunean gazteleraz hitz egiteko gai garela, inolako traumak harrapatu gabe, ingelesez, alemanez edo swajiliz hitz egiten dugunean jasaten ez dugun arrazoi berberagatik. Kontrako noranzkoan erdal fatxei gertatzen ez zaiena

Eta, hain zuzen ere, lasai egon daitezela Kongresu espainiarrean, euskal abertzalerik sutsuenak izan arren beti joango baitzaizkie gutxienez elebidunak, espainiera barne, ezen inork ezagutzen al du erdara ez dakien euskaldunik?

Argazkia: Virus editorial

IGANDEKOARI BEGIRA, BELDURRA?

Beldur ematen dute, ezetz? Dardaran daude bazterrak oro  eskuindarren erasoarekin eta ez bide dago inor balazta ipiniko dienik. Benetan, Gipuzkoako Samper peperoak muturreko ezkertiarra dirudi tokiko bere alderdikide batzuekin alderatuta, eta Rajoy, Losantos mugaezinaren esanetan, infernuko kolpista gorria dugu. Abascalen alderdiak militarrez beteko du Kongresua eta «borondante oneko espainiarrentzat » armak eskatu ditu, gaiztoak fusilatzeko asmoz, antza denez. 

Aurreko batean nioen falangista faxista frankozale berriak une aproposa itxaroten ari direla heterodoxo zalantzagarriak armaz pasatzeko. Eta iragarpen iluna bete litekeela gero eta garbiagoa daukat, Gernikako bonbaztapena inbento txar bat dela aitortu dutenek ez bailukete arazorik izango, gurutzaldi makabro berri bati ekinez, kanposantuetako ormak «desbideratuen» odolez tintatzeko. Horri kontra egiteko dugun arma bakarra zentzuzko botoa da. Baina...

 

FAXISTAK LIBRE

Time it was 

And what a time it was, It was

A time of innocence 

A time of confidences 

Long ago it must be 

I have a photograph 

Preserve your memories 

They're all that's left you. 

Ipini nuen irratia eta uhinek Simon & Garfunkelen Bookends diskoaren, ene ustez, abestirik zoragarriena ekarri zidaten. Bi minututako jauzi zirraragarria ahalbidetu zidan kantak eta mende erdi oso bat atzera egin nuen irudimenean. Munduko historian urte adierazgarria izan zen 1968. Gure artean ere, mugarri erabakigarriak agertu zitzaizkigun: ETAren lehen atentatu odoltsua, Etxebarrietaren hilketa, kale elkarreratze gero eta indartsuagoak, frankismoaren bortizkeria areagotua,... eta elementu armatu deskontrolatuen paseo triunfala. 

Mende erdiaren buruan, elementu (armatu?) deskontrolatuen presentzia apuntatu behar dugu hemeroteka partikularrean, gure herriaren gurutze-bidea inoiz amaituko ote ozen oihukatzen dugun bitartean. Euskal Herriko bihotzean atzo egindako bilkura faxistak ez du esperantzarako leihorik irekitzen. Duela berrogeita hamar urteko gure garai inozo hartan begiak etorkizunean genituen jarrita. Orain badakigu geroa ez zaigula inoiz heltzen. Eta argazkietara jo behar dugu garai hura izan zela gogoratzeko. Beste mende erdi baten ostean atzera so egitean euskaldunek Altsasu ikusiko dute argazkian, oinazez.

Argazkia: KL

JOSE ANTONIO ARANA MARTIJA

Jose Antonio Arana Martijarekin goiza Gernikako bere etxean eman ondoren, eta nirera ailegatu berri naizela, lerro hauek idaztera jarri naiz, hain zuzen, otsailaren 23ko arratsaldean, ordu pare bat bakarrik falta direnean hain justu hogeita hamar urte betetzeko, frankismoaren nostalgikoek euren kolpea burutzeari ekin zutenetik.

Hogeita hamar urte bete dira eta denboraren poderioz pertsonen oroimenak printzatzen hasi direla ematen du, une gogor eta zalantzakor haietan kolpisten lerrora pasatzeko keinu egin zutenetako askok demokraziaren balioak errepikatzen dituztelarik... hemerotekak hor ez baleude bezala. Baina ez noa honez gero ezagutua denaz ezer idaztera.

Jose Antonio Arana Martijarekin konpartitu dut goiza eta, besteak beste, duela hogeita hamar urteko gertaera haien inguruko ospakizunetan ari diren pertsonaiez ere aritu izan gara apurtxo batez. Gehiegi haizatu gabe, denbora alperrik galtzeak ez gaituela inora eramaten ikasi baikenuen aspaldi. Gehiago interesatzen zitzaidan bere buruaren gaineko Jose Antonioren azalpena, hau da datorren martxoaren 10ean laurogei urte beteko dituen euskaltzale zintzoaren ibilbidearen nondik norakoa Euskonewseko irakurleentzat grabatzea.

Eta beste gauza ugariren artean, Jose Antoniok gogoratu dit, gaurkoaren moduko egun batean berriz ere faxismoaren erresumara eraman nahi izan gintuzten politiko eta militar haietako askok deklarazio higuingarriak egiten dituzten bitartean, 1981ko berpiztaile faxista haiek ezkutuan sostengatzen zituztenei aurre egiteagatik, bera kartzelara sartu zutela 1968an. Zer zela eta? Gernikan ikastola sustatzearen bekatu larria!

Dena den, sekretutxo bat ere kontatu dit: presoei euskarazko klaseak emateko eta musika erakusteko aprobetxatu zuen kartzela-denbora. Eta orduantxe piztu zitzaion musikaren gaineko ikerkuntzari lotzeko ideia. Deliberamenduaren lehen fruitua, euskaltzaleok behin edo behin eskuan izan dugun “Musica Vasca” liburua izan zen. Gero besteak etorri ziren.

Garbi dago: ¡No hay fascismo que por bien no venga! Urte askotarako Jose Antonio!