IOKIN ZAITEGI: ZUZI-IRAKASLEA

1973ko urtarrila. Duela berrogeita hamar urte gertatu zitzaidan euskalgintzaren ibilbidean nire kasuan oinarrizkotzat jo dezakedana: Iokin Zaitegi ezagutu nuen, euskal kixoterik handiena, ameslaririk erraldoiena, langilerik sutsuena. Hamaika aldiz oroitu dut ordudanik unetxo hura, gau eskolako nire betebeharretatik atera ondoren etxerako bidean topo egin nuenean, ordurako nire baitan erreferentzia bakanez itxura hartzen ari zen euskaltzalearekin. Eta huraxe izan zen bion arteko sei urte luzeko harreman joriaren abiapuntua.

Iokinek erakutsi zidan euskalgintza ez dela bat, anitza baizik. Behin euskararen zirrikituetatik barrena joanda hamaika bide malkartsu eta zailtasunez beteak aurkitzen direla, batzuk naturalak beste asko euskaldunon eskuek apropos sortuak. Denak ez dira ibili beharrekoak, inondik ere. Eta bat ere ez da besteak baino gailenagoa, konplikatuagoa gerta daitekeen arren. Gure mundu txikia da, beste edozein espaziotako fobia eta filia bertsuekin. Bakoitzari dagokio bere ibilbidea irekitzen joatea, besteak nora daraman kezkatu gabe.

Mende erdia eman dut Iokinen zuzi-ikasgai hura presente. Eta oraindik nirekin daramat, partikularitate batekin: amaiera bitarteko tartea zenbat eta laburragoa zaidan neurrian garbiagoa dagerkit ibilitakoa. 

Argazkia: JMVM

ARABAKO EUSKARA ZERBITZUA, 40 URTE

Euskararen Nazioarteko Eguna ospatzen dugu biharko datan. Eusko Ikaskuntzak 1949an sortutako ekimenak indarra hartu du azken urteotan eta egia bada ere euskarak egunero behar duela Eguna, era guztietako ekintza eta aldarrikapen puntualek ez diote kalterik egiten. Beraz, abenduaren 3an modu bereziz aterako dugu gure hizkuntza kalera, munduak Europako txokotxo honetan daukagun altxorraren berri eduki dezan, behintzat. 

Lehengo ostiralean – azaroak 29- euskararen inguruko ekitaldi xume eta hunkigarri batean egoteko aukera izan nuen eta gaurko lerro hauetatik nire zorion-omenaldi txikia eskaini nahi diot Arabako Aldundiko Euskara Zerbitzuari, berrogei urte baitarama jo eta ke arabarrona ere den hizkuntzaren zaintza eta suspertze  lanetan. Samur esaten da berrogei urte, ezta? Denboran atzera egingo bagenu diktadurapeko eszenategiarekin egingo genuke topo, eta horrek ideia eman dezake aitzindari haiek aurkitutako giroarekin. 

Bisi Oiartzabal

Arabako Euskara Zerbitzuak hizkuntza-eraikin ederra jaso du lau hamarkada hauetan, eta ostiralean Javier de Andres diputatu nagusiak bere hitzaldian zioen bezala, lurraldeko ikastolei esker arabar askorentzat ama hizkuntza izan ez dena seme/alaba-hizkuntza bilakatu da. Euskararen presentzia eta prestigioak gora egin dute, “zazpigarren alaba”tzat hartuta zegoen eremu zabalean eta hori begi bistakoa da, arlo pribatu zein publikoan. 

Berrogei urte joan dira, bai,  Bisi Oiartzabal andreak makineria martxan jarri zuenetik. Oso lantegi handia zeukan bere kargura baina aurrera jo zuen, ahalbide apalak zituen arren. “Ifarraldeko oihanek diraute lerdenik; hego-aldean, berriz, zelai bilutsik” kantatzen zuen Gorkak garai hartan euskararen Arabako egoeraz arduratuta, nonbait. Zorionez, hori ere aldatzen joan da eta oso zuhaizka eder emaritsuak hazi dira nonahi.  Zorionak eta esker mila, arabar zerbitzu publikotik euskara indartzen aritu izan diren guztiei.

Argazkiak: 
www.baisarean.org
www.euskaraba.com